Laatste nieuws

Proper Poetsen en Slim Sparen Samenaankoop groene energie meer >

Duurzame materialen

Er bestaan heel wat bouwmaterialen voor isolatie, dakbedekking en gevelbekleding. Hoe maken we de beste keuze?

Het ene materiaal slorpt veel grondstoffen of energie op, maar gaat heel lang mee. Een ander is gemaakt van hernieuwbare grondstoffen, maar moet van zeer ver aangevoerd worden. Een derde materiaal scoort vrij goed op alle fronten, maar is waanzinnig duur. Wat is dan het beste?

Bij de keuze van bouwmaterialen kiest u het beste voor materialen met een lage impact op het milieu, tijdens de hele levenscyclus van het product:

ontginning van de grondstoffen;
transport;
productie;
gebruik;
afvalfase.

Duurzame materialen hebben ook geen of weinig invloed op de gezondheid.

De bio-ecologische visie promoot 'gezond en ecologisch bouwen' en formuleert volgende keuzevolgorde:

materialen op basis van nagroeibare grondstoffen;
minerale materialen;
synthetische materialen indien geen milieuvriendelijker materiaal kan gebruikt worden voor die specifieke toepassing.

Toch is de keuze niet altijd eenvoudig: materialen en producten die het dichtst bij hun natuurlijke vorm staan (die dus het minste bewerkingen ondergaan hebben) of materialen en producten uit hernieuwbare grondstoffen, hebben meestal de beste score in levenscyclusanalyses (LCA). Ze zijn ook het minst schadelijk voor de menselijke gezondheid.
Toch is dit niet altijd zo: sommige synthetische producten hebben een erg goede LCA-score, terwijl sommige natuurlijke producten schadelijk zijn voor de gezondheid. De keuze van de gebruikte materialen in uw woning zullen het binnenklimaat en het toekomstig energie en waterverbruik van uw woning beïnvloeden.

Eco-labels zoals het Europees eco-label, het label Blauwe Engel, Nature plus, FSC – label voor hout, … helpen u al een hele stap verder. Ook de manier waarop de aannemer of u zelf de materialen aanbrengt, is van groot belang voor het rationeel omgaan met water en energie. In het EcoHuis hangen voorbeelden van heel wat materialen. Hebt u bouwplannen, dan kan de EcoHuisdokter hierover advies geven op basis van uw eigen woonproject, voorkeur en budget.

U vindt hieronder foto's en eigenschappen van een heel aantal bouwmaterialen.

Naam	Soort materiaal	Toepassing	Omschrijving
snelbouwsteen	mineraal	ruwbouw	grotere bouwblokken van gebakken aarde voor buiten- en binnenmuren soorten: thermisch isolerend, holle blokken met schuimstructuur en ingeloten luchtbelletjes
baksteen	mineraal	ruwbouw	al dan niet van klei voor volle muren grote inertie,grote warmtecapaciteit moeilijk op te warmen in winter, lang fris in zomer
silicaatsteen	mineraal	ruwbouw	mengsel van kalk, zand en water, zonder toeslagstoffen hard materiaal, wit voor binnenmuren, metselblokken (glad en gegroefd) en lijmblokken (niet-zichtbaar metselwerk) zeer goede draagkracht en akoestische isolatie goede warmteaccumulatie (houdt warmte bij, geeft die langzaam af)
geëxpandeerde kurk (ICB)	nagroeibaar	harde isolatiematerialen en korrels	schors van kurkeik, Middellandse zee om de 10 jaar geplukt geëxpandeerd bij 300°C voor holle dakruimten, vloeren, wanden, daken warmtegeleiding: λ=0,032 tot 0,045 W/mK
houtwol	nagroeibaar	harde en zachte isolatiematerialen	houtvezel (min. 85%), latex, was, bitumen onderdak bij hellend dak, wind- en waterdichting bij HSB-muur 0,043 à 0,051 W/mK, R≥3m²K/W=12cm waterafstotend, winddicht (tand en groef) zeer lage energie-inhoud
papiervlokken	nagroeibaar	harde en zachte isolatiematerialen; vlokken	gerecycleerd papier, boorzouten en -zuren of ammoniumfosfaat dak, HSB-muur, tussenvloer, binnenmuur λR=0,038 à 0,040 W/mK dampopen, waterdampbufferend, zeer lage energie-inhoud sterk zomercomfort, zelfdovend
schuimglas	mineraal	harde isolatiematerialen	op basis van grondstoffen van glas (zand, veldspaat) gesmolten bij 1 000°C, 0,toevoeging van 15% koolstofpoeder en geëxpandeerd alle domeinen van bouw en renovatie zeer sterk en onsamendrukbaar warmtegeleiding: λ=0,035 tot 0,048 W/mK waterdampondoorlaatbaar, onbrandbaar moeilijk recycleerbaar
polystyreen (geëxpandeerd EPS en geëxtrudeerd XPS)	synthetisch	harde isolatiematerialen	basis: koolwaterstoffen (styrenen), worden geëxpandeerd met waterdamp en pentaan geëxtrudeerd: onder druk opgezwollen; zo grotere weerstand tegen waterdamp en samendrukking, te gebruiken in vochtig milieu binnenisolatie (bekledingspanelen), veelvuldig gebruik Warmtegeleiding: λ = 0,028 W/mK (geëxtrudeerd polystyreen), λ = 0,035 W/mK (geëxpandeerd polystyreen) zeer weinig waterdampdoorlaatbaar, weinig weerstand tegen vuur, niet recycleerbaar minder lage energie-inhoud
polyurethaan (PUR)	synthetisch	harde isolatiematerialen	panelen op basis van geëxpandeerd polyurethaan schuim buitenisolatie van muren, isolatie onder vloerplaten en van platte daken hoog isolerend vermogen Warmtegeleiding: λ = 0,025 W/mK (panelen), λ = 0,030 W/mK (schuim) weinig weerstand tegen warmte (volumeverlies), vuur en UV-stralen Weinig waterdampdoorlaatbaar, niet-recycleerbaar, minder lage energieinhoud
hennepisolatie	nagroeibaar	zachte isolatiematerialen	hennepstengels worden mechanisch ontvezeld, fijner gemaakt, gekalibreerd en dan gebonden tot soepele rollen of halfstijve panelen isolatie van daken, HSB-muur, muurholten en wanden Warmtegeleiding: λ = 0,039 W/mK Sterk waterdampdoorlaatbaar, hernieuwbaar, zeer lage energie-inhoud
vlas	nagroeibaar	zachte isolatiematerialen	80% vlasvezels, 10% bicovezels of aardappelmeel, 10% ammoniumfosfaten of boorzouten dak, HSB-muur, tussenvloer, binnenmuur λR = 0,038 à 0,040 W/mK lage energie-inhoud, goede geluidsisolatie en vochtregulatie
steenwol (MW)	mineraal	zachte isolatiematerialen	vulkaansteen, bij 1 500°C gesmolten,gecentrifugeerd, aangeblazen en geëxtrudeerd met hulp van gepolymeriseerd kunsthars gebonden tot rollen en panelen muren, gevels, hellende daken, vloeren goede thermische prestaties, nemen af bij vochtinsijpeling warmtegeleiding: λ = 0,040 W/mK waterdampdoorlatend, minder vochtgevoelig dan glaswol, moeilijk recycleerbaar, lage energie-inhoud
glaswol	mineraal	zachte isolatiematerialen	glas en kwartszand, gesmolten en behandeld met waterafstotend product met hulp van gepolymeriseerd kunsthars gebonden tot rollen en panelen muren, gevels, hellende daken, vloeren; niet voor platte daken goede thermische prestaties, nemen af bij vochtinsijpeling warmtegeleiding: λ = 0,035 W/mK waterdampdoorlatend (dampremmende laag nodig aan warme kant) moeilijk recycleerbaar, lage energie-inhoud
geëxpandeerd perliet (EPB)	mineraal	vlokken-korrels-schuimisolatie	verbrijzelde ryolitische vulkaansteen; door verwarming op 1 000°C expansie tot 15 maal volume in vorm van parels met cellulosevezels en bitumineus bindmiddel gemengd tot panelen isolatie vloeren, holle dakruimten, holten in dubbele muren warmtegeleiding: λ = 0,045 tot 0,050 W/mK sterk waterdampdoorlaatbaar, onbrandbaar, moeilijk recycleerbaar
lijnolie	nagroeibaar	muur- en plafondafwerking	bindmiddel: natuurlijke harsen (damarhars, colophonium), oliën (lijnolie, houtoulie), minerale bindmiddelen, caseïne oplosmiddel: terpentijn, citrusolie, water pigment: van organische (plantaardig of dierlijk) of minerale oorsprong
caseïneverf	nagroeibaar	muur- en plafondafwerking	bindmiddel: natuurlijke harsen (damarhars, colophonium), oliën (lijnolie, houtolie), minerale bindmiddelen, caseïne oplosmiddel: terpentijn, citrusolie, water pigment: van organische (plantaardig of dierlijk) of minerale oorsprong
silicaatverf	mineraal	muur- en plafondafwerking	bindmiddel: natuurlijke harsen (damarhars, colophonium), oliën (lijnolie, houtolie), minerale bindmiddelen, caseïne oplosmiddel: terpentijn, citrusolie, water pigment: van organische (plantaardig of dierlijk) of minerale oorsprong
leemverf	mineraal	muur- en plafondafwerking	bindmiddel: natuurlijke harsen (damarhars, colophonium), oliën (lijnolie, houtolie), minerale bindmiddelen, caseïne oplosmiddel: terpentijn, citrusolie, water pigment: van organische (plantaardig of dierlijk) of minerale oorsprong

Soorten isolatie, afkortingen en l-waarde

Isolatiemateriaal	Afkorting	l-waarde
polyisocyanuraat	PIR	0,023-0,032
polyurethaanschuim	PUR	0,023-0,032
geëxpandeerd polystyreenschuim	EPS	0,033-0,042
geëxtrudeerd polystyreenschuim	XPS	0,029-0,038
cellenglas	CG	0,042-0,050
rotswol	MW	0,035-0,042
glaswol	MW	0,032-0,040

Op de website van VIBE vindt u ook informatie over allerlei materialen.

links

VIBE

verwante info

EcoHuisdokter
Tentoonstelling 'Meer doen met minder'

ECOHUIS ANTWERPEN

Bewoners

Laatste nieuws

Duurzame materialen

Soorten isolatie, afkortingen en l-waarde

links

verwante info